شاعر و مداح بهنام قزوینی؛
میدان بدون مردم معنایی ندارد
۵۷ بازدید

به گزارش خبرنگار گروه سیاسی پایگاه خبری تحلیلی «صبح قزوین»؛ حضور چهرههای فرهنگی و مذهبی در اجتماعات مردمی طی ماههای اخیر، یکی از جلوههای پررنگ فعالیتهای اجتماعی در کشور بوده است. شاعران و مداحان نیز با بهرهگیری از ظرفیت شعر، مرثیه و تولید محتوای آیینی تلاش کردهاند در کنار مردم حضور داشته باشند و سهمی در تقویت همبستگی اجتماعی ایفا کنند.
در همین راستا، خبرنگار «صبح قزوین» در گفتگویی تفصیلی با کربلایی مهدی نظری، جوان خوشفکر، شاعر و مداح اهلبیت(ع)، درباره تجربه حضور او در برنامههای میدانی، سفر به شهرهای مختلف، اهمیت تولید محتوا، نقش مردم در شکلگیری اجتماعات و راهکارهای جذب نسل جوان به فعالیتهای فرهنگی گفتگو کرده است.
صبح قزوین: در ابتدای گفتگو از نقش خودتان در تجمعات شبانه بگوببد؟ شخصاً چه مسئولیتی برای خود قائل بودید و چه اقداماتی انجام دادید؟
صبح قزوین: در ابتدای گفتگو از نقش خودتان در تجمعات شبانه بگوببد؟ شخصاً چه مسئولیتی برای خود قائل بودید و چه اقداماتی انجام دادید؟
مهدی نظری: من خودم را پیش از هر چیز یک خادم اهلبیت(ع) میدانم و معتقدم هر کسی باید با توجه به توانایی و تخصصی که دارد، وظیفهاش را انجام دهد. از همان روزهای ابتدایی جنگ که شرایط تغییر کرد، احساس کردم باید در همان حوزهای که سالها در آن فعالیت کردهام، یعنی شعر و مداحی، نقشآفرینی کنم. به همین دلیل پیش از هر چیز روی تولید محتوا تمرکز کردم تا وقتی در اجتماعات حاضر میشوم، حرف تازهای برای گفتن داشته باشم و صرفاً به تکرار اشعار گذشته اکتفا نکنم.
در این مدت علاوه بر قزوین، در شهرهایی مانند تهران، قم، شیراز، مشهد، نیشابور، اصفهان و کرج نیز حضور داشتم و تلاش کردم با زبان شعر و مداحی، مردم را به همدلی، امید و حضور دعوت کنم. باور من این است که مداح فقط اجراکننده نیست، بلکه باید پیش از حضور در صحنه برای محتوایی که ارائه میدهد فکر کند و متناسب با نیاز مخاطب سخن بگوید.
صبح قزوین: از نگاه شما، نقطه آغاز این حرکتهای مردمی چه بود؟
نظری: به نظر من هر حرکت اجتماعی از یک اتفاق آغاز میشود، اما آنچه باعث ماندگاری آن میشود، حضور مردم است. در روزهای نخست شاید یک رویداد خاص جرقه این اجتماعات را زد، اما ادامه پیدا کردن آن به دلیل احساس مسئولیتی بود که مردم نسبت به سرنوشت جامعه داشتند. به مرور شاهد بودیم که افراد با سلیقهها و دیدگاههای مختلف در کنار هم قرار گرفتند و احساس کردند باید سهمی در این حضور داشته باشند.
این نکته برای من بسیار جالب بود که حتی افرادی که شاید پیش از این کمتر در چنین برنامههایی دیده میشدند، با انگیزه شخصی در میدان حاضر شدند. همین نشان میدهد که وقتی یک حرکت با احساسات و باورهای مردم پیوند بخورد، میتواند استمرار پیدا کند و محدود به یک مقطع زمانی نباشد.
صبح قزوین: برخی معتقدند عامل اصلی موفقیت این اجتماعات حضور چهرههای شناختهشده بوده است. شما موافقید؟
نظری: خیر، من چنین نگاهی ندارم. به اعتقاد من، اصل ماجرا مردم هستند. اگر مردم حضور نداشته باشند، هیچ شاعر، مداح یا سخنرانی به تنهایی نمیتواند فضای پرشوری ایجاد کند. ما فقط نقش تسهیلگر و همراه را داریم و این مردم هستند که به برنامه جان میبخشند.
بارها دیدهام که وقتی مردم با اشتیاق همراهی میکنند، همان انرژی باعث میشود اجراکننده نیز بهتر عمل کند. بنابراین اگر موفقیتی وجود داشته باشد، قبل از هر چیز باید آن را به حضور و مشارکت مردم نسبت داد.


صبح قزوین: چه اقشاری را در این اجتماعات فعالتر دیدید؟
نظری: واقعیت این است که تقریباً همه اقشار جامعه حضور داشتند. از نوجوانان و جوانان گرفته تا خانوادهها، بانوان، موکبداران، پاکبانان، نیروهای خدماتی، فعالان فرهنگی و مذهبی و حتی کسانی که هیچ مسئولیت رسمی نداشتند اما با تمام توان پای کار آمده بودند.
برای من دیدن این تنوع بسیار ارزشمند بود. وقتی میبینید یک خانواده کامل یا افرادی از مشاغل مختلف کنار هم ایستادهاند، متوجه میشوید که این برنامهها محدود به یک قشر خاص نیست و همین موضوع به آن هویت مردمی میبخشد.
صبح قزوین: شما در صحبتهایتان بارها به اهمیت تولید محتوا اشاره کردهاید. منظورتان از تولید محتوا چیست؟
نظری: اگر قرار باشد دهها شب برنامه برگزار شود، نمیتوان هر شب همان شعرها و همان حرفهای تکراری را بیان کرد. مردم انتظار دارند حرف تازه بشنوند و با ایدههای جدید روبهرو شوند. تولید محتوا یعنی فکر کردن برای سرودن شعرهای مناسب، طراحی شعارهای اثرگذار، ایجاد همخوانی میان مردم و حتی برنامهریزی برای نحوه اجرای مراسم.
من معتقدم پشت هر برنامه موفق باید یک تیم فکری فعال وجود داشته باشد که مدام در حال ایدهپردازی باشد. هر زمان چنین اتفاقی رخ داده، کیفیت برنامهها هم بالاتر رفته و مردم ارتباط عمیقتری با آن برقرار کردهاند.
صبح قزوین: آیا خودتان هم در این زمینه فعالیت داشتید؟
نظری: بله، علاوه بر اجرای برنامهها، خودم هم شعر مینوشتم و در برخی موارد برای دیگر دوستان مداح نیز محتوا تهیه میکردم. باور دارم کسی که قرار است هر شب مقابل مردم بایستد، باید برای مخاطب ارزش قائل باشد و با دست پر به صحنه برود.
گاهی ساعتها برای نوشتن یک شعر یا اصلاح چند بیت وقت میگذاشتم تا مطمئن شوم پیام آن به خوبی منتقل میشود. این تلاشها شاید برای مخاطب دیده نشود، اما بخش مهمی از کار فرهنگی همین پشتصحنههاست.
صبح قزوین: کدام یک از آثار شما بیشتر مورد استقبال قرار گرفت؟
نظری: یکی از شعرهایی که با محوریت «جنگ ادامه دارد» سروده بودم، بازتاب بسیار خوبی داشت. مردم خیلی زود با آن ارتباط برقرار کردند و حتی در برخی اجتماعات بخشهایی از آن را همراه با ما میخواندند.
این استقبال برای من ارزشمند بود، چون احساس کردم شعر توانسته با ذهن و احساس مخاطب ارتباط برقرار کند. به نظر من، هر اثری که از دل برآید و صادقانه باشد، شانس بیشتری برای ماندگاری در میان مردم خواهد داشت.
صبح قزوین: شما در شهرهای مختلف برنامه اجرا کردهاید. این تجربه چه تفاوتهایی برایتان داشت؟
نظری: هر شهر ویژگیها و ظرفیتهای خاص خودش را دارد، اما وجه مشترک همه آنها حضور پرشور مردم بود. در برخی شهرها از ظرفیت گروههای مختلف برای اجرای برنامه استفاده میشد و تلاش میکردند افراد بیشتری را درگیر کنند تا حس مشارکت عمومی افزایش یابد.
این تجربهها برای من آموزنده بود و نشان داد هر جا مردم احساس کنند بخشی از برنامه هستند، ارتباط عمیقتری با آن برقرار میکنند و خودشان به عامل تداوم آن تبدیل میشوند.
صبح قزوین: از نگاه شما، برای موفقیت چنین برنامههایی چه چیزی ضروری است؟
نظری: به نظر من سه عنصر اصلی وجود دارد؛ اخلاص، برنامهریزی و تولید محتوای قوی. اگر این سه در کنار هم باشند، میتوان انتظار داشت که مردم نیز ارتباط خوبی با برنامه برقرار کنند.
در کنار این موارد، استفاده از ظرفیت جوانان و اعتماد به ایدههای تازه نیز اهمیت زیادی دارد. نباید تصور کنیم فقط روشهای گذشته پاسخگو هستند؛ نسل جدید نگاهها و توانمندیهای ارزشمندی دارد که باید از آن استفاده شود.


صبح قزوین: نقش رسانه را چقدر تعیینکننده میدانید؟
نظری: رسانه نقش بسیار مهمی در دیده شدن فعالیتهای فرهنگی دارد. ممکن است یک شعر یا یک اجرای خوب در صورت نبود پوشش رسانهای فقط توسط چند صد نفر دیده شود، اما همان محتوا با انتشار مناسب میتواند به دست هزاران یا حتی میلیونها مخاطب برسد.
البته معتقدم رسانه به تنهایی کافی نیست. اگر محتوای قوی وجود نداشته باشد، حتی گستردهترین پوشش رسانهای هم اثر ماندگاری نخواهد داشت. ترکیب محتوای خوب و رسانه حرفهای است که نتیجه مطلوب را رقم میزند.
صبح قزوین: در صحبتهای شما تأکید ویژهای بر جوانان دیده میشود، چرا؟
نظری: چون معتقدم آینده هر جامعهای در دست جوانان است. اگر به آنها اعتماد شود و احساس کنند نقش واقعی دارند، با انگیزه و انرژی بیشتری وارد میدان میشوند. تجربه نشان داده هر جا به نسل جوان میدان داده شده، خلاقیت و نوآوری نیز افزایش یافته است.
نباید جوانان را فقط مخاطب برنامهها بدانیم؛ آنها میتوانند طراح، مجری، شاعر، خبرنگار، تصویربردار یا تولیدکننده محتوا باشند و از این طریق نقش مؤثری در پیشبرد فعالیتهای فرهنگی ایفا کنند.
صبح قزوین: برای جذب نوجوانان چه راهکار عملی پیشنهاد میکنید؟
نظری: مهمترین راهکار این است که به آنها اعتماد کنیم و مسئولیت بدهیم. اگر نوجوانی استعداد رسانهای، نویسندگی، اجرا، طراحی یا فعالیت فرهنگی دارد، باید زمینه بروز تواناییهایش فراهم شود.
وقتی یک نوجوان احساس کند بخشی از یک حرکت است و حضورش اثرگذار است، با انگیزه بیشتری فعالیت خواهد کرد و حتی دیگران را نیز به مشارکت تشویق میکند. این اعتماد، سرمایهگذاری برای آینده فرهنگی جامعه است.
صبح قزوین: آیا از این الگوی مشارکت مردمی میتوان در حوزههای دیگر هم استفاده کرد؟
نظری: قطعاً همینطور است. هر جا مردم احساس کنند نظر و حضورشان اهمیت دارد، مشارکت بیشتری شکل میگیرد. البته نباید از مسائل معیشتی و دغدغههای روزمره غافل شد، زیرا آرامش اقتصادی نیز بر میزان حضور و مشارکت اجتماعی تأثیر مستقیم دارد.
اگر این اعتماد متقابل میان مردم و مجموعههای فرهنگی و اجتماعی تقویت شود، میتوان در حوزههای مختلف از ظرفیت عظیم مشارکت مردمی بهره برد.
صبح قزوین: به نظر شما مهمترین سرمایه این حرکتها چیست؟
نظری: بدون تردید مهمترین سرمایه، خود مردم هستند. هیچ برنامهای بدون حضور و همراهی مردم معنا پیدا نمیکند. وقتی افراد با وجود مشغلهها، گرما و سرما و سختیها وقت میگذارند و در برنامهها حاضر میشوند، نشان میدهد بزرگترین پشتوانه یک حرکت فرهنگی شکل گرفته است.
همین سرمایه اجتماعی است که باید حفظ شود و برای تقویت آن برنامهریزی دقیق و بلندمدت صورت بگیرد.
صبح قزوین: اگر بخواهید تجربه این مدت را در یک جمله جمعبندی کنید، چه میگویید؟
نظری: به اعتقاد من، هر جا مردم احساس مسئولیت کنند و در کنار آن محتوای مناسب، برنامهریزی درست و استفاده از ظرفیت جوانان وجود داشته باشد، میتوان شاهد شکلگیری حرکتهای ماندگار و اثرگذار بود. امیدوارم این روحیه همدلی و مشارکت مردمی حفظ شود و در عرصههای مختلف فرهنگی و اجتماعی نیز شاهد شکوفایی هرچه بیشتر استعدادها و ظرفیتهای مردمی باشیم.
انتهای خبر/
انتهای خبر/
مطالب مرتبط
میدان بدون مردم معنایی ندارد
میدان بدون مردم معنایی ندارد
انبار لوازم خانگی قاچاق در قزوین پلمب شد
انبار لوازم خانگی قاچاق در قزوین پلمب شد
عبور ۶۶ درصد قزوینیها از الگوی مصرف آب
عبور ۶۶ درصد قزوینیها از الگوی مصرف آب
چکاپ دورهای، سپر دفاعی بیماریهای خاموش مردان
چکاپ دورهای، سپر دفاعی بیماریهای خاموش مردان